«Երկաթի վաճառականը». Սասուն Միքայելյանի ուղին պատերազմից մինչև բիզնես և քաղաքականություն

Բիզնես «հանճարը». գազալցակայան, որն իբր վնասով է աշխատում
Երկրապահ կամավորական միության նախագահ Սասուն Միքայելյանի գործունեության շուրջ վերջին շրջանում հրապարակումներ են եղել՝ կապված նրա բիզնես շահերի հետ: Ըստ Oragir.News-ի՝ Միքայելյանին պատկանող գազալցակայանը, որը գործում է «Լագո վինչ» ՍՊԸ-ի փաստաթղթերով, տարիներ շարունակ հարկային մարմիններին ներկայացնում է վնասով հաշվետվություն: Հրապարակման մեջ նշվում է, որ գազալցակայանը «պարզապես չի կարող վնասով աշխատել», սակայն շահութահարկ չի վճարում:
Հատկանշական է, որ այս գազալցակայանը, բացի իր բնականոն գործունեությունից, պետական գնումներով միլիոնավոր դրամների լրացուցիչ ներարկումներ է ստանում: Ընդ որում, ոչ միայն Միքայելյանի որդու ղեկավարած համայնքն է իր ավտոպարկը լիցքավորում այդ գազալցակայանում, այլև այլ համայնքապետարաններ ևս:
«Երկաթի վաճառականի» կերպարը
«Երկաթի վաճառական» անվանումը Միքայելյանին վերագրվում է այն պատճառով, որ նա հաճախ է հիշատակում Ղարաբաղյան առաջին պատերազմի ժամանակ իր մարմնում հայտնված նռնակի բեկորները: Ըստ քննադատների՝ այդ «երկաթը» նրա համար դարձել է ազատ փոխարկելի ապրանք, որի դիմաց նա ստացել է սեփականություն, բիզնեսներ, փող, պատգամավորական մանդատ և պաշտոններ՝ ինչպես իր, այնպես էլ իր որդիների համար:
Միքայելյանին վերագրվում է նաև պատեհապաշտություն՝ օրվա իշխանությանը քծնելու և քաղաքական դաշտում անընդհատ «ուժեղի կողմն» անցնելու մեջ: Այս համատեքստում հիշատակվում է նրա երեք անգամ Վազգեն Սարգսյանին ուրանալու մասին.
Առաջին ուրացում. 1998 թվականին, երբ Վազգեն Սարգսյանը դեմ գնաց Լևոն Տեր-Պետրոսյանի քաղաքականությանը, Միքայելյանը բռնեց Վազգենի կողմը, սակայն 2008-ին թռավ Սերժ Սարգսյանի ճամբարից և պաշտպանեց Տեր-Պետրոսյանին:
Երկրորդ ուրացում. 2008-ին Տեր-Պետրոսյանին աջակցելուց հետո, երբ իշխանափոխությունը չկայացավ, Միքայելյանը սկսեց քծնել Սերժ Սարգսյանին և թիմակիցներին մատնելով՝ փորձեց իր համար պաշտոն ապահովել:
Երրորդ ուրացում. 2018-ի «թավշյա հեղափոխությունից» հետո Միքայելյանը հայտարարեց, որ այն ավելի մեծ արժեք է, քան Ղարաբաղյան ազատամարտը, ինչպես նաև 2023-ի հունվարին բանակի օրը Եռաբլուրում հանդես եկավ պրոթուրքական և հայ-ռուսական հարաբերություններին վնասող հայտարարություններով՝ հակասելով ռուսամետ Վազգեն Սարգսյանի գաղափարներին:
«Թավշյա հեղափոխության» շահագործում
2018-ի իշխանափոխությունը Միքայելյանին հնարավորություն տվեց կուտակել գումարներ, դառնալ պատգամավոր, իր որդուն դարձնել Հրազդանի քաղաքապետ, դստերը պաշտոնի նշանակել մարզային վարչությունում և ձեռք բերել զգալի տնտեսական շահեր:
Միքայելյանների «տեռորը» Կոտայքում
Սասուն Միքայելյանի որդիները, ըստ «Հրապարակ» օրաթերթի 2026 թվականի հունիսի 4-ի հրապարակման, Կոտայքի մարզում իրական «տեռոր» են սարքել : Խոսակցությունների համաձայն՝ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը դժգոհ է մնացել մարզ կատարած այցից և իր տպավորություններով կիսվել Սասուն Միքայելյանի հետ : Դրանից հետո Միքայելյանների ընտանիքը որոշել է ավելի մեծ եռանդով գործի անցնել և Փաշինյանին խոստացել է ապահովել աննախադեպ ցուցանիշներ ընտրություններում :
Աղբյուրի փոխանցմամբ՝ առանձնապես ակտիվ է Սասունի մյուս որդին՝ Մեխակ Միքայելյանը : Մինչ մյուս որդին՝ Հրազդանի քաղաքապետ Սևակ Միքայելյանը, աշխատում է քաղաքապետարանի ենթակայության հիմնարկների (դպրոցներ, մանկապարտեզներ) աշխատակիցների հետ, Մեխակի թիրախում տնտեսվարող սուբյեկտներն են՝ փոքր և միջին բիզնեսի ներկայացուցիչները :
Նա անձնական զրույցներ է վարում նրանց հետ՝ սպառնալով. «Եթե մեր կողքին չեք, ձեզ փորձանք է սպասվում» :
Մեխակ Միքայելյանն ինքն էլ է զբաղվում բիզնեսով. իշխանափոխությունից հետո նա ղեկավարում է «նախկիններից» խլված գազալցակայանը : Խոսակցություններ կան նաև, որ նա ձեռք է բերել մի շարք հողամասեր Ծաղկաձորում :
Չնայած այս ամենին, ընտանիքը մտավախություն ունի, որ կարող է պարտվել ընդդիմությանը նույնիսկ Հրազդանում, քանի որ նույնիսկ քաղաքային հեղինակությունները չեն աջակցում իշխանությանը :
Շուշիի հարցի շուրջ երկակիությունը
2021-ի փետրվարին Միքայելյանը հայտարարել էր, որ հույս ունի մինչև իր մահը քայլել Շուշիի փողոցներով՝ այն անվանելով «սուրբ վայր»: Սակայն քննադատները հիշեցնում են, որ սա նույն Սասունն է, ով Նիկոլ Փաշինյանին հաճոյանալու համար «թավշյա հեղափոխությունն» ավելի մեծ արժեք էր համարում, քան Արցախյան ազատամարտը, և ով չէր արձագանքում, երբ Փաշինյանը Շուշին անվանում էր «անհաջողակ ու մռայլ քաղաք» կամ հիմնավորում, որ այն չի կարելի համարել հայկական:
Փաստորեն, մեր առջև մի քաղաքական գործիչ է, ով իր անունը ստեղծել է ոչ թե գործերով, այլ ռազմական անցյալի հմուտ շահագործման և ժամանակին «ճիշտ» կողմում հայտնվելու շնորհիվ: Կոտայքում Միքայելյանների կլանը գործում է որպես մեկ ամբողջական մեխանիզմ՝ քաղաքապետարան, բիզնես, վարչական ռեսուրս՝ ամեն ինչ իրար է միձուլված: Այս համակարգում հասարակ մարդկանց շահերը, ցավոք, հայտնվում են վերջին տեղում՝ զիջելով տեղը ընտանեկան պայմանավորվածություններին ու քաղաքական շահերին: