"Համեստ" պատգամավոր Սերգեյ Բագրատյանը և նրա միլիարդատեր կինը․ ընտանեկան բիզնես՝ հայկական ձևով
«Ժողովուրդ» թերթը շարունակում է իր ընթերցողներին ուրախացնել բարձրաստիճան պաշտոնյաների հայտարարագրերի հետաքրքիր ընթերցմամբ։ Այս անգամ ուշադրության կենտրոնում իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության Ազգային ժողովի պատգամավոր Սերգեյ Բագրատյանն է։ Եթե հավատանք նրա հաշվետվություններին, ապա մեր առջև համեստության և ճգնավորական կյանքի իսկական օրինակ է․ Երևանի կենտրոնում գտնվող ընդամենը մեկ բնակարան, որը ձեռք է բերվել դեռևս 2009 թվականին, սեփականության իրավունքով գրանցված ոչ մի ավտոմեքենա, փոխարենը՝ ուրիշին պատկանող Toyota ավտոմեքենայից օգտվելու իրավունք։ Հինգ տարվա ընթացքում նրա բանկային հաշվի մնացորդը 771 հազար դրամից հասել է 4,4 միլիոն դրամի՝ սովորական աշխատողի համար հաճելի, սակայն ամենևին էլ ոչ օլիգարխիկ գումար։ Պատգամավորի աշխատավարձը կայուն է՝ տարեկան 7-ից 13 միլիոն դրամ, գումարած դասախոսությունների համար ստացված փոքր հոնորարները։ Թվում է՝ ապրիր ու վայելիր, ժողովրդին ներկայացրու ազնվության և անհավակնոտության օրինակ։
Սակայն կա մի փոքրիկ մանրուք, որը փչացնում է ամբողջ պատկերը։ Այս բոլոր տարիների ընթացքում Բագրատյանն իր հայտարարագրերում անփոփոխ նշել է, որ Բագրատ Բագրատյան անունով անձի տրամադրել է 150 միլիոն դրամի չափով անտոկոս փոխառություն։ Հինգ տարի շարունակ նույն գումարը կախված է մնում՝ չնվազելով և չմարվելով։ Որտեղի՞ց է տարեկան 10–13 միլիոն դրամ վաստակող պատգամավորը գտել 150 միլիոն դրամ, որպեսզի այն պարտքով տա օտար մարդու։ Ահ, այո՛, նա այդ գումարը չի վաստակել։ Հավանաբար ստացել է իր կնոջից։ Կամ պարզապես հայտարարագրում նշել է մի թիվ, որը որևէ կերպ չի հաստատվում իրական եկամուտներով։ Չէ՞ որ եթե նա իսկապես տնօրիներ այդպիսի գումար, տրամաբանական կլիներ այն տոկոսներով բանկում պահել, այլ ոչ թե անվճար տրամադրել ուրիշներին։ Բայց, երևում է, տրամաբանությունն այստեղ հյուր չի եղել։
Որովհետև պատգամավորի կինը՝ Նաիրա Հակոբյանը, արդեն բոլորովին այլ պատմություն է։ Մինչ ամուսինը ձևավորում է աղքատ ժողովրդի ծառայի կերպարը, կինը տասներկու անշարժ գույքի սեփականատեր է։ Սա վրիպակ չէ՝ հենց տասներկու։ Հողամասեր Մասիսում և Եղեգիսում, երկու հասարակական նշանակության շենք Այնթապում և Մասիսում, Երևանի կենտրոնում գտնվող չորս բնակարան, ամառանոց Շենգավիթում և այնտեղ՝ կենտրոնում, նաև անավարտ շինություն։ Նա ունի երկու «Մերսեդես» (1998 և 2016 թվականների արտադրության), 10 միլիոն դրամ կանխիկ միջոցներ, ևս 7,5 միլիոն դրամ բանկային հաշիվներում և 6 հազար ԱՄՆ դոլար։ Նա նաև իր «Բաշ Ռիելթի» ընկերությանը տրամադրել է 20 միլիոն դրամի չափով անտոկոս փոխառություն։ Եվ այս ամենը՝ տարեկան մոտ 12 միլիոն դրամ պաշտոնական եկամուտների պայմաններում, որոնք հիմնականում համալսարաններից ստացվող աշխատավարձեր են։ Ինչպե՞ս կարելի է ամսական մոտ մեկ միլիոն դրամ ստանալով կուտակել տասնյակ անշարժ գույքեր և միլիոնավոր միջոցներ հաշիվներում։ Նույնիսկ եթե քսան տարի ոչ մի լումա չծախսվի, նման կապիտալ հնարավոր չէ հավաքել։ Սակայն Նաիրա Հակոբյանն ունի իր գաղտնիքը․ 2022 թվականին նրա ամուսինը նրան վաճառել է իրեն պատկանող երկու հողամաս՝ համապատասխանաբար 155 և 2,28 դրամ արժեքով։ Այսինքն՝ փաստացի նվիրել է։ Ահա և հարստության աղբյուրը՝ ընտանիքի ներսում ակտիվների պարզ վերաբաշխում, որը պատգամավորին թույլ է տալիս թղթերով մնալ «մաքուր», իսկ կնոջը՝ կուտակել սեփական կայսրությունը։
Սակայն գործը միայն անշարժ գույքով չի սահմանափակվում։ 2022 թվականին Նաիրա Հակոբյանը հիմնադրել է «Արարակ» ընկերությունը, որը, լրագրողական հետաքննության տվյալներով, Ռանչպարում՝ Քասախ գետի ափին, ապօրինի ավազահանում է իրականացրել։ Ոչ բնապահպանական փորձաքննություն, ոչ հանրային լսումներ, ոչ լիցենզիա՝ ոչինչ։ Պետական մարմինները արձանագրել են խախտումները, սակայն երբ մամուլը պատգամավորից հետաքրքրվել է, թե ինչու է նրա ընտանիքը ներգրավված ապօրինի հանքարդյունահանման մեջ, նա խորհուրդ է տվել դիմել ընկերության ղեկավարությանը... այն ընկերության, որը վերահսկվում է իր կնոջ կողմից։ Իսկ այն փաստը, որ ընկերությունը չի նշվել իր հայտարարագրում, նա բացատրել է բյուրոկրատական ձգձգումներով՝ իբր այն կհայտնվի հաջորդ տարվա հայտարարագրում։ Թեև օրենքի համաձայն այն պետք էր նշել հենց հիմնադրման տարում։ Զարմանալի մոռացկոտություն, այնպես չէ՞։
Ընտանեկան դիմանկարն ամբողջացնում է որդին՝ Շանթ Բագրատյանը, որը, ինչպես գրում է «Ժողովուրդ»-ը, պարբերաբար հայտնվում է քրեական լրահոսում, սակայն անփոփոխ կերպով խուսափում է պատասխանատվությունից։ 2022 թվականին նա դաժանաբար ծեծի է ենթարկել մի մարդու Վայոց ձորի գազալցակայաններից մեկում, սակայն քրեական գործը հրաշքով փակվել է։ 2025 թվականին կրկին ծեծկռտուք՝ այս անգամ մի քաղաքացու նկատմամբ, որը խնդրել էր հեռացնել պատգամավորի սխալ կայանված ավտոմեքենան։ Եվ կրկին՝ առանց որևէ հետևանքի։ Ըստ երևույթին, հոր պաշտոնը հուսալիորեն պաշտպանում է արդարադատությունից։
Ի՞նչ ունենք արդյունքում։ Պատգամավոր, որը թղթերով ապրում է վանականի պես, բայց անհասկանալի ծագման միլիոնավոր փոխառություններ է տրամադրում։ Նրա կինը՝ բազմամիլիոնանոց անշարժ գույքի սեփականատեր, որը ձեռք է բերվել ամուսնու հետ ձևական գործարքների միջոցով՝ մի քանի դրամ արժեքով, ինչպես նաև ապօրինի ավազահանքի հետ կապված գործունեության մասնակից։ Որդին՝ խուլիգան, որին օրենքը չի դիպչում։ Եվ այս ամենը՝ մի կուսակցության շրջանակում, որը իշխանության եկավ կոռուպցիան և օլիգարխիան վերացնելու խոստումներով։ Թվում է, թե օլիգարխիան պարզապես փոխել է իր գրանցման հասցեն․ այժմ այն բնակվում է պատգամավորների կանանց և երեխաների տներում։ Իսկ Հայաստանի քաղաքացիներին մնում է միայն հետևել այս կրկեսին և մտածել, թե երբ է թափանցիկությունը դառնալու իրականություն, այլ ոչ թե հարմարավետ քող։ Առայժմ ամեն ինչ գնում է դեպի այն, որ Հայաստանում «հայտարարագիր» բառը նշանակում է ընդամենը մի թուղթ, որի վրա կարելի է գրել ինչ ցանկանաս։