Խաղադրույք որդու վրա. բիզնեսի ժառանգականությունն ու նոր իշխանությունները
Աշոտ Արսենյանն օրինական ամուսնությունից ունի երկու որդի՝ Արսեն և Վահագն Արսենյանները (ընդ որում՝ լրատվամիջոցներում շրջանառվում են տեղեկություններ նաև երկրորդ ընտանիքի մասին): Հենց կրտսեր որդու միջոցով է վերջին տարիներին ապահովվում ինչպես ընտանեկան բիզնեսի հաջորդականությունը, այնպես էլ ընտանիքի քաղաքական ազդեցությունը: Վահագն Արսենյանը դարձել է Արսենյանների նոր սերնդի ամենանկատելի ներկայացուցիչը թե՛ բիզնեսում, թե՛ հանրային քաղաքականության մեջ:
Վահագն Արսենյանը «Ջերմուկ Գրուպ»-ի կազմի մեջ մտնող «Ջերմուկի հանքային ջրերի գործարան» ՍՊԸ-ի միակ բաժնետերն է:
Արսենյանների ընտանիքի և նոր իշխանության մերձեցման առաջին նշաններն ի հայտ եկան «թավշյա հեղափոխությունից» շատ չանցած: Դեռևս մինչև 2018 թվականի արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունները, Նիկոլ Փաշինյանը Վայոց ձորի մարզ կատարած այցի ընթացքում այցելեց Վահագն Արսենյանին պատկանող անասնապահական տնտեսություն: Խոսքը վերաբերում էր անասնաբուծությամբ զբաղվող «Էկո Ֆարմ» և անասնապահության ու բուսաբուծության մեջ մասնագիտացված «Ջերմ Ֆարմ» ընկերություններին (վերջինս առանձնացվել էր «Ջերմուկ Գրուպ»-ի կառուցվածքից): 2019–2020 թվականներին երկու տնտեսություններն էլ անցան ռեստորատոր Դավիթ Երեմյանին պատկանող «Հայր և որդի Երեմյաններ» ընկերության սեփականությանը:
Զինվորական ծառայությունից Վահագն Արսենյանի ազատվելու հանգամանքների հետ կապված քրեական վարույթի կարճումից հետո նրա քաղաքական կարիերան սկսեց սրընթաց կերպով զարգանալ:
2021 թվականին Նիկոլ Փաշինյանը նրան նշանակեց Ջերմուկ համայնքի ղեկավար, իսկ ավելի ուշ՝ Վայոց ձորի մարզպետ:
2026 թվականին Վահագն Արսենյանն ընդգրկվել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության համամասնական ցուցակում Ազգային ժողովի ընտրություններում, սակայն հետագայում հրաժարվել է պատգամավորական մանդատից՝ պահպանելով Վայոց ձորի մարզպետի պաշտոնը:
Արսենյանի բիզնես կայսրությունը. ակտիվներ և պետական արտոնություններ
Ներկայումս Արսենյանների ընտանիքի գործառնական ակտիվների զգալի մասը իրավաբանորեն ձևակերպված է Աշոտ Արսենյանի որդու՝ Վայոց ձորի մարզպետ Վահագն Արսենյանի անունով: Միևնույն ժամանակ, համաձայն նրա վերջին գույքի հայտարարագրի, իրեն պատկանող մի շարք ընկերությունների նկատմամբ գույքային իրավունքները հավատարմագրային կառավարման (trust management) են հանձնվել Աշոտ Արսենյանին:
Այսպիսով, կորպորատիվ իրավունքների ձևական սեփականատերը Վահագն Արսենյանն է, մինչդեռ համապատասխան ակտիվների կառավարումն իրականացնում է նրա հայրը: Նմանատիպ կառուցվածք է կիրառվում նաև Վահագն Արսենյանի անունով գրանցված մյուս ձեռնարկությունների նկատմամբ, ինչը համապատասխանում է պետական պաշտոններ զբաղեցնող անձանց համար օրենսդրության պահանջներին:
Հանքային ջրերի և զովացուցիչ ըմպելիքների արտադրություն
Վահագն Արսենյանի վերջին հայտարարագրի համաձայն՝ նրան է պատկանում ընտանեկան բիզնեսի գլխավոր ընկերության՝ «Ջերմուկ Գրուպ» ՓԲԸ-ի բաժնետոմսերի 100%-ը: Արտադրական հզորությունների կառավարման համար օգտագործվում է փոխկապակցված կառույց հանդիսացող «Ջերմուկի մայր գործարան» ՍՊԸ-ն, որի միակ սեփականատերը նույնպես Վահագն Արսենյանն է:
«Ջերմուկ Գրուպ»-ի կառուցվածքի մեջ են մտնում բուժիչ-սեղանի հանքային ջրի առաջատար բրենդ «Ջերմուկը», բնական աղբյուրի ջրի «Բյուրեղ» բրենդը, ինչպես նաև «Պեպսի-Կոլա Բոթլեր Հայաստան» ձեռնարկությունը: Բացի այդ, ընկերությունն ունի PepsiCo-ի բացառիկ իրավունքներ՝ Հայաստանի տարածքում Pepsi, Mirinda, 7UP ըմպելիքների, ինչպես նաև Aquafina բրենդի ներքո թողարկվող արտադրանքի և ընկերության այլ զովացուցիչ ըմպելիքների արտադրության, շշալցման ու բաշխման համար:
Էներգետիկա և բիզնեսի դիվերսիֆիկացում
Բացի հանքային ջրերի և զովացուցիչ ըմպելիքների արտադրությունից, Արսենյանների ընտանիքը դիվերսիֆիկացրել է բիզնեսը նաև այլ ճյուղերում:
Աշոտ Արսենյանը պահպանում է 100-տոկոսանոց վերահսկողությունը հիդրոէներգետիկայի ոլորտում գործող «Ջերմուկ Հիդրոտեխ» ՍՊԸ-ի նկատմամբ, որը շահագործում է փոքր հիդրոէլեկտրակայաններ Վայոց ձորի մարզում:
Ընտանիքի համեմատաբար նոր ակտիվների թվում է նաև «Ռելոադ» ՍՊԸ-ն, որի բաժնեմասերի 30%-ը պատկանում է Վահագն Արսենյանին: Ընկերությունը մասնագիտացած է ծրագրային ապահովման մշակման, ՏՏ ծառայությունների և խորհրդատվության ոլորտում:
Հատկանշական է, որ ընկերության ևս 30% բաժնեմասը պատկանում է Գերմանիայում բնակվող վրացի գործարար Քիբար Խալվաշիին: Նրան է պատկանում Վրաստանի խոշորագույն հեռուստաընկերություններից մեկը՝ «Ռուսթավի-2»-ը, ինչպես նաև մի շարք այլ ընկերություններ: Բացի այդ, Խալվաշին հանդիսանում է Վրաստանում Pepsi-ի համահիմնադիրը և հայտնի է որպես Միխայիլ Սաակաշվիլիի կառավարության ամենահետևողական քննադատներից մեկը: