Մոլախաղերի ոլորտի բարեփոխումը. օրենսդրական փոփոխություններ և շուկայի վերաբաշխում

Ալեն Սիմոնյանի հարաբերությունները «Վիվարո» բուքմեյքերական ընկերության սեփականատերեր Բադալյան եղբայրների հետ հայտնի էին դեռևս նախքան նրա՝ իշխանական համակարգում առանցքային պաշտոններից մեկը զբաղեցնելը։ Սակայն 2019 թվականին այդ կապերը ձեռք բերեցին արդեն ոչ թե մասնավոր, այլ քաղաքական-նորմատիվ չափում։
Այդ ժամանակահատվածում Ալեն Սիմոնյանը, զբաղեցնելով ԱԺ փոխնախագահի պաշտոնը, հանդես եկավ «Շահումով խաղերի մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ կատարելու նախաձեռնությամբ։ Ընդունված փոփոխություններն էապես սահմանափակեցին բուքմեյքերական գրասենյակների գործունեությունը օֆլայն սեգմենտում։ Փաստացի, այն թույլատրվեց միայն զբոսաշրջային քաղաքներում՝ Ծաղկաձորում, Ջերմուկում, Սևանում և Մեղրիում, ինչպես նաև մարզկենտրոնների ու Երևանի վարչական շրջանների խիստ սահմանափակ թվով վայրերում։
Արդյունքում բուքմեյքերական ծառայությունների օֆլայն շուկան զգալիորեն սեղմվեց։ Փորձագետները նշում էին, որ նման սահմանափակումներն անխուսափելիորեն կհանգեցնեն շուկայի վերաբաշխմանը՝ հօգուտ առցանց (օնլայն) սեգմենտի։
Հենց օնլայն ոլորտում այդ պահին առաջատար դիրքեր էր զբաղեցնում Բադալյան եղբայրների ընկերությունը՝ Vivaro-ն (Soft Construct, vBet): Մեկնաբանելով իրավիճակը՝ Ալեն Սիմոնյանը հայտարարում էր, թե պետությունը «չի կարող մեղադրել ընկերությանը նրա համար, որ նա ճիշտ է կառուցել իր գործունեությունը և շեշտը դրել է ինտերնետային հարթակների վրա»։ 2019 թվականի հոկտեմբերին համապատասխան փոփոխություններն ընդունվեցին խորհրդարանի կողմից։
Օրենքի ընդունումից հետո Soft Construct-ի ֆինանսական ցուցանիշները սկսեցին կտրուկ աճել։ 2023 թվականի արդյունքներով ընկերության հասույթը կազմել է շուրջ 61 միլիարդ դրամ։ 2024 թվականի հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին ընկերությունը պետական բյուջե է վճարել 13,9 միլիարդ դրամի հարկ՝ 60%-ով ավելի, քան նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածում՝ զբաղեցնելով 11-րդ տեղը Հայաստանի խոշոր հարկատուների ցանկում։
Բիզնես շահերի հնարավոր լոբբինգի վերաբերյալ հանրային քննարկումների ֆոնին վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հաստատեց, որ Ալեն Սիմոնյանի ծանոթությունը Վիգեն Բադալյանի հետ տեղի է ունեցել դեռևս 2011 թվականին, սակայն հերքեց հովանավորչության մեղադրանքները՝ ընդգծելով, որ անձնական հարաբերությունները չեն կարող դիտարկվել որպես կոռուպցիայի ապացույց։
Ավելի վաղ մի շարք հրապարակումներում պնդումներ էին հնչում այն մասին, որ Range Rover մակնիշի ավտոմեքենան Ալեն Սիմոնյանին նվիրել է «Վիվարո» ընկերության սեփականատեր Վիգեն Բադալյանը՝ բուքմեյքերական գրասենյակների վերաբերյալ օրենսդրական նախաձեռնության առաջմղման հետ կապված։ Հետագայում ավտոմեքենան հայտարարագրվեց Սիմոնյանի կողմից։ Նա ինքը հայտարարում էր, որ այն ձեռք է բերել սեփական միջոցներով։
Այս ոլորտի նկատմամբ հավելյալ ուշադրություն սևեռեց OCCRP-ի (Կոռուպցիայի և կազմակերպված հանցագործության հետազոտման կենտրոն) թիմի հետաքննությունը՝ նվիրված թուրք գործարար Խալիլ Ֆալյալիի գործունեությանը։ Ֆալյալիի նախկին ֆինանսական տնօրեն Ջեմիլ Օնալը լրագրողներին հայտնել էր, որ Հայաստանում Ֆալյալիի գործընկերը Վիգեն Բադալյանն էր՝ առցանց խաղերի և դրույքների ոլորտում գործող Soft Construct ընկերության բաժնետերերից մեկը։
Ըստ Օնալի պնդման՝ Բադալյանի հետ կապված կառույցները մշակում էին ծրագրային ապահովում այն կայքերի համար, որոնք խաղադրույքներ էին ընդունում Թուրքիայում, իսկ Ֆալյալին նպաստում էր այդ բիզնեսի զարգացմանը։ Վիգեն Բադալյանի իրավաբանական թիմը հերքել է այս պնդումները։